Trapez: wzory na pole, obwód i wysokość

Wszystkie wzory dla trapezu: pole, odcinek łączący środki ramion, trapez równoramienny i prostokątny, wysokość z Pitagorasa.

GeometriaKlasy 6–8

Trapez to czworokąt, który ma co najmniej jedną parę boków równoległych (podstawy). Pozostałe boki to ramiona.

Oznaczenia

a i b to podstawy, c i d to ramiona, h to wysokość (odległość między podstawami).

Wzory

Pole: P = (a + b) · h / 2.
Obwód: O = a + b + c + d.
Odcinek łączący środki ramion (środkowa): m = (a + b) / 2, więc P = m · h.
Przykład 1a = 10, b = 4, h = 4. P = (10 + 4) · 4 / 2 = 28.

Trapez równoramienny

  • ramiona są równe (c = d), kąty przy każdej podstawie są równe, przekątne są równe;
  • wysokość: h = √(c² − ((a − b)/2)²), bo wysokości opuszczone z końców krótszej podstawy odcinają po obu stronach odcinki (a − b)/2.
Przykład 2a = 10, b = 4, ramiona 5. (a − b)/2 = 3, h = √(25 − 9) = 4. P = 28, obwód 10 + 4 + 5 + 5 = 24.

Trapez prostokątny

Jedno ramię jest prostopadłe do podstaw i jest wysokością. Drugie ramię liczymy z Pitagorasa: c = √(h² + (a − b)²).

Gdy brakuje wysokości

Przy kącie 30°, 45° lub 60° przy podstawie skorzystaj z trójkątów specjalnych: dla ramienia 8 i kąta 30° wysokość to 4, bo leży naprzeciw 30°.

Najczęstsze błędy

  • Użycie ramienia jako wysokości w trapezie, który nie jest prostokątny.
  • Pominięcie ½ we wzorze na pole.
  • Zapomnienie, że w trapezie równoramiennym (a − b)/2 odcina się z obu stron.

Sprawdź siebie

1. Podstawy trapezu mają 7 i 11, wysokość 5. Oblicz pole.

Pokaż rozwiązanie
(7 + 11) · 5 / 2 = 45.

2. Pole trapezu to 60, a podstawy 8 i 12. Ile wynosi wysokość?

Pokaż rozwiązanie
60 = 20 · h / 2 = 10h, więc h = 6.

3. Trapez równoramienny ma podstawy 12 i 6 oraz ramię 5. Oblicz jego pole.

Pokaż rozwiązanie
(12 − 6)/2 = 3, wysokość h = √(5² − 3²) = 4. Pole = (12 + 6) · 4 / 2 = 36.

4. Trapez prostokątny ma podstawy 9 i 5 oraz wysokość 3. Oblicz jego obwód.

Pokaż rozwiązanie
Drugie ramię: √(3² + (9 − 5)²) = √25 = 5. Obwód: 9 + 5 + 3 + 5 = 22.

Zapamiętaj

  • P = (a + b) · h / 2.
  • Wysokość trapezu równoramiennego z Pitagorasa z odcinkiem (a − b)/2.

Poćwicz w grze Pole rombu i trapezu.

Sprawdź się!

Zagraj w temacie

Komentarze

Dodaj komentarz

Komentarz pojawi się po zatwierdzeniu. Adres e-mail nie będzie widoczny. Nie podawaj danych osobowych dziecka.