Twierdzenie Talesa mówi o odcinkach, które wycinają na ramionach kąta proste równoległe. Zamiast uczyć się wielu wzorów, wystarczy zapamiętać jedną zasadę: odcinki na ramionach są proporcjonalne.
Sytuacja
Dany jest kąt o wierzchołku O. Na jednym ramieniu leżą punkty A i B (O, A, B w tej kolejności), na drugim C i D (O, C, D). Proste AC i BD są równoległe.
|OA| / |AB| = |OC| / |CD| (część do części)
|AB| / |OB| = |CD| / |OD|
oraz |AC| / |BD| = |OA| / |OB| (z podobieństwa trójkątów OAC i OBD).
Wszystkie te zapisy mówią to samo: stosunek odpowiednich odcinków na obu ramionach jest ten sam.
Twierdzenie odwrotne
Jeśli odcinki na ramionach kąta są proporcjonalne (|OA|/|OB| = |OC|/|OD|), to proste AC i BD są równoległe. W ten sposób sprawdzamy równoległość.
Podział odcinka w danym stosunku
Twierdzenie Talesa pozwala podzielić odcinek na równe części bez miarki: rysujemy pomocniczą półprostą z równo odmierzonymi odcinkami i łączymy ostatni punkt z końcem odcinka, a potem prowadzimy równoległe.
Najczęstsze błędy
- Mieszanie odcinków od wierzchołka z odcinkami „wewnętrznymi”. Zawsze porównuj ten sam rodzaj.
- Zapominanie, że |OB| = |OA| + |AB|.
- Zapisanie proporcji do góry nogami (odwrócony stosunek na jednym ramieniu).
Sprawdź siebie
1. |OA| = 2, |OB| = 8, |OC| = 3. Oblicz |OD| i |CD|.
Pokaż rozwiązanie
2. Czy proste AC i BD są równoległe, jeśli |OA| = 4, |OB| = 6, |OC| = 10, |OD| = 15?
Pokaż rozwiązanie
3. |OA| = 5, |AB| = 3, |OC| = 10. Oblicz |CD|.
Pokaż rozwiązanie
4. Kij o długości 1,5 m rzuca cień 2 m. W tym samym czasie cień drzewa ma 12 m. Jak wysokie jest drzewo?
Pokaż rozwiązanie
Zapamiętaj
- Proporcje porównują odcinki ramion kąta.
- Zawsze zachowaj tę samą kolejność odcinków na obu ramionach.
Poćwicz w grze Podobieństwo i twierdzenie Talesa.
Komentarze